Sıfırdan başlayanlar için

Claude Code: bilgisayarındaki yapay zekâ yazılımcı arkadaşın

Ona ne istediğini Türkçe anlatırsın; o da dosyalarını okur, kod yazar, programı çalıştırır, hatalarını düzeltir. Bu sitede hiçbir şey bilmediğini varsayarak, adım adım öğreneceksin.

Başlayalım → ▶ Önce canlı göster

10 bölüm + final testi · yaklaşık 30 dakika · her bölümün sonunda “Anladım” işaretle, ilerlemen kaydedilsin.

terminal — benim-oyunum

Bölüm 1

Önce 3 kavramı tanıyalım

Claude Code'u anlamak için önce şu üç şeyi bilmen yeterli. Hepsini günlük hayattan bir benzetmeyle anlatıyoruz.

⌨️

Terminal

Bilgisayara fareyle tıklamak yerine yazarak komut verdiğin siyah pencere. Mac'te “Terminal”, Windows'ta “PowerShell” denir.

Benzetme: Restoranda menüdeki resimleri göstermek yerine garsona siparişini doğrudan söylemek gibi. Daha hızlı ve daha güçlü.

📁

Proje klasörü

Bir programı oluşturan tüm dosyaların durduğu klasör. Bir web sitesi örneğin index.html, style.css, oyun.js gibi dosyalardan oluşur.

Benzetme: Bir ödev dosyası. İçinde kapak, metin, resimler ayrı ayrı durur ama hepsi aynı ödevin parçası.

🧠

Yapay zekâ modeli

Claude, çok miktarda metin ve kod okuyarak eğitilmiş bir dil modelidir. Soruları anlar, plan yapar, kod yazabilir. Ama yanılabilir; o yüzden sonuçları kontrol ederiz.

Benzetme: Çok kitap okumuş, çok hızlı ama bazen dalgın bir ağabey. Fikirleri harika, yine de yaptığına bakmak lazım.

💡 Kod yazmayı bilmek zorunda mısın?

Başlamak için hayır. Ama Claude Code'u en iyi kullananlar, onun yazdığını anlamaya çalışanlar. Bu yüzden bu sitede sana hep “Claude'a açıklat” diyeceğiz. Hem iş yaparsın hem öğrenirsin.

Bölüm 2

Claude Code nedir, sohbetten farkı ne?

Belki daha önce Claude ya da başka bir yapay zekâyla sohbet ettin. Claude Code aynı zekâyı kullanır, ama ellere sahiptir.

💬 Sohbet (claude.ai) Tavsiye verir

Sen sorarsın, o cevap yazar.
Kodu sen kopyalayıp dosyaya yapıştırırsın.
Çalıştırıp hatayı geri yapıştırmak senin işin.
Bilgisayarındaki dosyaları göremez.

Benzetme: Telefonda sana yol tarif eden arkadaş. “Sağdan ikinci sokağa gir” der, arabayı sen sürersin.

⚡ Claude Code İşi yapar

Proje klasöründeki dosyaları kendisi okur.
Dosya oluşturur, düzenler.
Komut çalıştırır, sonucu görür, hatayı kendisi düzeltir.
Önemli işlerden önce senden izin ister.

Benzetme: Arabayı senin yanında kullanan şoför. Sen yolcu koltuğunda oturup yönü söylüyorsun, istediğin an “dur!” diyebiliyorsun (Esc).

🎯 Akılda kalacak cümle

Sohbet sana ne yapacağını söyler. Claude Code yapar ve sana gösterir. Kararları yine sen verirsin.

Bölüm 3

Nasıl düşünür ve çalışır?

Claude Code bir ajandır (İngilizcesi agent): bir hedefe ulaşana kadar kendi kendine adım atan program. Her işte aynı döngüyü tekrarlar:

Anla

İsteğini okur. Gerekirse dosyalara bakıp projeyi tanır.

Planla

“Önce şunu, sonra bunu yapacağım” diye kafasında iş listesi çıkarır.

Yap

Araçlarını kullanır: dosya yazar, komut çalıştırır.

Kontrol et

Sonuca bakar. Hata varsa sebebini bulup tekrar dener.

↻ İş bitene kadar 1-4 tekrar eder, sonunda sana ne yaptığını özetler.

Araç kutusu: Claude'un “elleri”

Ekranda Read, Write, Bash gibi İngilizce kelimeler göreceksin. Bunlar Claude'un kullandığı araçların adlarıdır:

👀

Read · OkuBir dosyanın içine bakar.

🔎

Grep / Glob · AraProje içinde kelime ya da dosya arar.

✍️

Write / Edit · YazYeni dosya açar ya da var olanı değiştirir.

▶️

Bash · ÇalıştırTerminal komutu çalıştırır (ör. testleri başlatmak).

🌐

Web · İnternetBir belge sayfasını okur ya da arama yapar.

👥

Agent · YardımcıBüyük işlerde küçük yardımcı ajanlara iş dağıtır.

Bölüm 4

Canlı örnek: bir oyun yaptıralım

Aşağıda gerçek bir Claude Code oturumunun sadeleştirilmiş hâli var. İleri'ye bas ve her adımda sağdaki açıklamayı oku.

terminal — tahmin-oyunu

Adım 1

İpucu: klavyede → ve ← ok tuşlarıyla da ilerleyebilirsin (fare simülatörün üzerindeyken).

Bölüm 5

Kurulum: 4 adımda hazırsın

Bunu bir yetişkinle birlikte yapın. Komutları kopyala butonuyla alıp terminale yapıştırman yeterli.

👨‍👩‍👦 Önemli: hesap ve yaş

Claude hesapları 18 yaş ve üzeri içindir. Lise öğrencisiysen Claude Code'u velinin hesabıyla ve onun gözetiminde kullan. Claude Code için ücretli bir plan (Pro, Max vb.) ya da Claude Console hesabı gerekir; ücretsiz plan yetmez.

Terminali aç

Mac: ⌘ + Boşluk → “Terminal” yaz → Enter. Windows: Başlat menüsünde “PowerShell” ara ve aç.

Claude Code'u kur

Bilgisayarına uygun sekmeyi seç, komutu kopyala, terminale yapıştır, Enter'a bas. Bir süre hiçbir şey yazmayabilir, bekle.

curl -fsSL https://claude.ai/install.sh | bash

irm https://claude.ai/install.ps1 | iex

brew install --cask claude-code

Bitince yeni bir terminal penceresi aç ve kontrol et. Ekrana bir sürüm numarası yazmalı:

claude --version

Proje klasörü oluştur ve içine gir

mkdir “klasör yap”, cd “klasöre gir” demek.

mkdir ilk-projem

cd ilk-projem

Claude'u başlat ve giriş yap

İlk seferde tarayıcı açılır ve hesabınla giriş yapmanı ister. Sonra artık sohbet edebilirsin.

claude

İlk mesaj olarak şunu dene: Merhaba! Ben lise öğrencisiyim ve kodlamayı yeni öğreniyorum. Bana neler yapabileceğini basitçe anlatır mısın?

🖥️ Terminal sevmiyorsan

Claude Code'un masaüstü uygulaması, VS Code eklentisi ve web sürümü (claude.ai/code) de var. Hepsinde mantık aynı; bu sitede öğrendiklerin her yerde geçerli.

Bölüm 6

İzinler ve güvenlik: direksiyon sende

Claude Code bilgisayarında gerçek değişiklikler yapabildiği için, ne kadar serbest olacağına sen karar verirsin. Shift + Tab tuşlarıyla modlar arasında geçiş yaparsın.

Varsayılan

🙋 Sorarak çalış

Her dosya değişikliğinden ve komuttan önce “Yapayım mı?” diye sorar. Yeni başlayanlar için en iyisi.

Shift+Tab

✍️ Düzenlemeleri kabul et

Dosya düzenlemelerini sormadan yapar, komutlar için yine izin ister. Ne olduğunu anladığında kullan.

Shift+Tab

🗺️ Plan modu

Hiçbir şeyi değiştirmez; sadece inceler ve bir plan sunar. Sen onaylayınca işe başlar. Büyük işlerden önce harika.

Altın kurallar

🛑

Yanlış gidiyorsa Esc. Claude o an durur. Sonra “Hayır, şöyle yap” diye düzeltirsin.

👀

İzin vermeden önce oku. Ne yapacağını anlamadıysan “Hayır” de ve “Bu komut ne işe yarıyor?” diye sor.

🔑

Şifre, kimlik, banka bilgisi asla. Hiçbir kişisel bilgiyi yazma, yapıştırma.

📂

Sadece proje klasöründe çalış. Claude'u masaüstünde ya da ev klasörünün tamamında başlatma.

⏪

Geri alma var. Esc tuşuna iki kez basarsan önceki bir ana geri dönebilirsin. Daha sağlamı için Git kullanmayı öğren (Bölüm 8).

🧪

Kod her zaman doğru değildir. Çalıştır, dene, anlamadığın yeri sor. Son kontrol senin.

Bölüm 7

Bilmen gereken komutlar ve kısayollar

/ ile başlayanlar Claude'un içindeki özel komutlardır. Bir / yazınca liste açılır, hepsini ezberlemene gerek yok.

Ne yazarsın	Ne olur	Ne zaman kullanırsın
`claude`	Claude Code'u başlatır.	Terminalde, proje klasörünün içindeyken.
`claude -c`	Bu klasördeki son sohbete kaldığın yerden devam eder.	Dün yarım bıraktığın işe dönerken.
`/help`	Yardım ve komut listesi.	Takıldığında.
`/init`	Projeyi inceleyip bir `CLAUDE.md` dosyası yazar.	Var olan bir projeye ilk başladığında.
`/clear`	Sohbeti tamamen temizler, sıfırdan başlar.	Bambaşka bir işe geçerken.
`/compact`	Uzun sohbeti özetleyip yer açar.	Sohbet çok uzadığında, aynı işe devam ederken.
`/model`	Kullanılan Claude modelini değiştirir.	Daha hızlı ya da daha güçlü model istediğinde.
`/resume`	Eski sohbetlerden birini seçip açar.	Geçen haftaki bir sohbete dönmek için.
`/exit`	Claude Code'dan çıkar.	İşin bitince.
`@dosya.js`	Mesajına bir dosyayı ekler.	“@oyun.js içindeki hatayı bul” gibi.
`! ls`	Başına `!` koyduğun satırı doğrudan terminal komutu olarak çalıştırır.	Hızlıca bir komutun çıktısına bakmak için.
`Esc`	Claude'u o an durdurur.	Yanlış yöne gittiğinde.
`Esc` `Esc`	Geçmişe dönme menüsünü açar.	Bir önceki hâle geri dönmek istediğinde.
`Shift`+`Tab`	İzin modunu değiştirir.	Plan moduna geçmek için.
`↑`	Önceki mesajlarını getirir.	Aynı şeyi tekrar yazmamak için.

Bölüm 8

İyi istek yazma sanatı

Claude'a ne kadar net anlatırsan o kadar iyi sonuç alırsın. Bir arkadaşına ödev için bir şey anlatıyormuş gibi düşün. Formül şu:

🎯 Ne istiyorsun?+👁️ Nasıl görünsün / davransın?+🚧 Sınırlar+✅ Nasıl kontrol edeceğiz?

✗ Belirsiz

oyun yapHangi oyun? Nerede çalışacak? Claude tahmin etmek zorunda kalır.

✓ Net

Tarayıcıda çalışan bir yılan oyunu yap. Ok tuşlarıyla oynansın, skor sağ üstte görünsün, yanınca "Tekrar oyna" butonu çıksın. Sadece HTML, CSS ve JavaScript kullan.

✗ Belirsiz

çalışmıyor düzeltNe çalışmıyor? Ne bekliyordun, ne oldu?

✓ Net

"Başla" butonuna basınca hiçbir şey olmuyor. Tarayıcı konsolunda "skor is not defined" hatası var. Önce sebebini bul ve bana açıkla, sonra düzelt.

✗ Öğretmez

fizik ödevimi yapİş biter ama sen bir şey öğrenmezsin. Öğretmenin de anlar. 😉

✓ Öğretir

Fizik dersi için serbest düşüşü gösteren bir simülasyon yapmak istiyorum. Önce planı anlat. Kodu adım adım birlikte yazalım ve her adımda ne yaptığını lise öğrencisine anlatır gibi açıkla.

Öğrenmeni hızlandıran sihirli cümleler

Bu kodu satır satır bana açıkla.

Önce bir plan yap, ben onaylamadan kod yazma.

Bunu yapmanın başka hangi yolları var? Artıları eksileri ne?

Bana bu konuda küçük bir alıştırma ver, kodu ben yazayım, sen kontrol et.

Bölüm 9

Biraz daha derine: bilmeye değer kavramlar

Bunları ilk gün kullanmayacaksın. Ama bir gün “Bu ne?” dediğinde cevabı burada.

🧾 Bağlam penceresi Temel

Claude'un o anki sohbette aklında tutabildiği şeylerin toplamı: senin mesajların, okuduğu dosyalar, komut çıktıları. Bir sınırı vardır.

Benzetme: Sınıftaki beyaz tahta. Doldukça eski yazılar silinmek zorunda. /compact önemli kısımları özetleyip tahtayı rahatlatır, /clear tahtayı tamamen siler.

📌 CLAUDE.md Temel

Proje klasöründeki özel bir not dosyası. Claude her oturumun başında okur. İçine “Bu proje bir lise oyun projesi, kodu basit tut, açıklamaları Türkçe yaz” gibi kurallar yazarsın.

Benzetme: Sınıf panosundaki kurallar. Her gelen öğretmen önce panoya bakar.

🌿 Git Orta

Projenin “kayıt noktalarını” tutan sistem. Her commit bir kayıt noktasıdır; işler bozulursa geri dönersin. Claude'a “Değişiklikleri açıklayıcı bir mesajla commit et” diyebilirsin.

Benzetme: Oyunlardaki “save” noktası. Bölüm zor geldiğinde son kayıttan devam edersin.

👥 Alt ajanlar Orta

Claude büyük bir işi parçalara bölüp küçük yardımcı ajanlara verebilir. Her biri kendi işini yapıp sonucu ana Claude'a getirir.

Benzetme: Grup ödevinde görev dağıtmak. Biri araştırır, biri yazar, sen birleştirirsin.

🔌 MCP İleri

Claude'u başka uygulama ve servislere (takvim, veritabanı, tasarım araçları…) bağlamanın standart yolu.

Benzetme: USB girişi. Her cihazın aynı tip prizi olunca istediğini takıp kullanırsın.

🧰 Skill ve Hook İleri

Skill, Claude'a öğrettiğin hazır bir iş tarifidir. Hook ise “şu olduğunda otomatik olarak bunu yap” kuralıdır (ör. her dosya kaydında kodu düzenle).

Benzetme: Skill = yemek tarif kartı. Hook = “kapı açılınca ışık yansın” sensörü.

Bölüm 10

İlk projelerin: buradan başla

Kolaydan zora sıralı. Her birinin altındaki isteği kopyalayıp Claude'a verebilirsin. Sonra kendi fikirlerini ekle!

Final

Kendini test et

8 soru. Cevabını seç, hemen açıklamasını gör. Hepsini doğru yaparsan Claude Code'a hazırsın.

0 / 8 doğru

Mini sözlük

Bir kelimeye takıldığında buraya dön.